ABV – wat het is en hoe je het alcoholpercentage berekent
ABV is een van de meest voorkomende begrippen binnen thuisbrouwen en wordt gebruikt om aan te geven hoe sterk een drank is. Of je nu bier, wijn, cider of mede brouwt, het is handig om te begrijpen hoe ABV werkt. In deze gids leggen we uit wat ABV betekent, hoe alcohol ontstaat tijdens de vergisting, hoe je OG en FG meet en hoe je stap voor stap het alcoholpercentage van je drank berekent.
Voor wie: Beginners en meer ervaren thuisbrouwers
Focus: Begrijp ABV, OG, FG en alcoholberekening
Belangrijk: Correct meten vóór en na de vergisting
Kort over ABV
ABV staat voor Alcohol By Volume en geeft aan hoeveel procent van een drank uit alcohol bestaat. Als een bier 5 % ABV heeft, betekent dit dat 5 % van de vloeistof pure alcohol is.
Dit is de meest gebruikelijke manier om het alcoholgehalte van bier, wijn, cider en sterke drank aan te geven. Voor thuisbrouwers is ABV belangrijk omdat het helpt om te begrijpen hoe sterk de drank is geworden en of de vergisting goed heeft gewerkt.
Eenvoudig uitgelegd: ABV is hetzelfde als alcoholpercentage, maar dan de internationale benaming.
Hoe alcohol ontstaat tijdens vergisting
Wanneer je brouwt, zet gist suiker om in alcohol en koolzuur. Dit is de basis van vergisting. Hoe meer vergistbare suikers er in het begin in de vloeistof zitten, hoe hoger het alcoholpercentage van de uiteindelijke drank kan worden.
Om ABV te berekenen moet je daarom twee waarden vergelijken:
OG (Original Gravity): dichtheid van de vloeistof vóór de vergisting
FG (Final Gravity): dichtheid van de vloeistof na de vergisting
Het verschil tussen deze waarden laat zien hoeveel suiker is omgezet in alcohol.
Tip: Als je vanaf het begin correct wilt meten, is goede meetapparatuur een van de belangrijkste investeringen voor consistente resultaten.
Tip: Een hydrometer is een eenvoudig maar belangrijk hulpmiddel als je de vergisting beter wilt begrijpen en het alcoholpercentage nauwkeuriger wilt berekenen.
Zo bereken je ABV
De meest gebruikte formule om ABV te berekenen bij thuisbrouwen is:
Formule: ABV = (OG − FG) × 131,25
Het klinkt ingewikkelder dan het is. Je neemt simpelweg de beginwaarde vóór de vergisting, trekt daar de eindwaarde na de vergisting vanaf en vermenigvuldigt het verschil met 131,25.
Voorbeeld
OG: 1.050
FG: 1.010
Berekening:
(1.050 − 1.010) × 131,25 = 5,25
Dit betekent dat de drank ongeveer 5,2 % ABV bevat.
Praktische tip: Voor normaal thuisbrouwen is het vaak voldoende om af te ronden op één decimaal.
Stap voor stap: bereken het alcoholpercentage van je brouwsel
Stap 1: Meet OG vóór de vergisting
Neem een monster van de vloeistof voordat je de gist toevoegt.
Vul een maatcilinder.
Laat de hydrometer voorzichtig in de vloeistof zakken.
Lees de waarde af en noteer OG.
Stap 2: Laat de vergisting voltooien
Laat de drank volledig vergisten volgens het recept of de gistsoort.
Controleer dat de waarde meerdere dagen stabiel blijft.
Meet niet te vroeg als je een correcte FG wilt krijgen.
Stap 3: Meet FG na de vergisting
Neem een nieuw monster wanneer de vergisting klaar lijkt.
Lees de hydrometer opnieuw af.
Noteer de FG-waarde.
Stap 4: Bereken ABV
Gebruik de formule (OG − FG) × 131,25
Bereken het verschil tussen OG en FG.
Vermenigvuldig het resultaat met 131,25.
Nu heb je het geschatte alcoholpercentage.
Voorbeelden van ABV in verschillende dranken
Hier zijn enkele typische voorbeelden van ABV in verschillende soorten thuisgebrouwen dranken:
Bier
Veel lagers en ales liggen rond 4–6 % ABV afhankelijk van het recept.
Cider
Thuisgemaakte cider ligt vaak rond 4,5–7 % ABV afhankelijk van suiker en gist.
Wijn
Wijn en wijnkits eindigen meestal rond 10–14 % ABV wanneer de vergisting volledig is voltooid.
Onthoud: ABV wordt beïnvloed door zowel het suikergehalte als de vergisting van de gist.
Volgende stap
Als je ABV begrijpt, wordt het makkelijker om recepten te plannen en de vergisting te volgen. Meet OG en FG bij je volgende brouwsel en bereken het alcoholpercentage.
Waarom brouwbenodigdheden kopen bij Brouwkelder?
Snelle levering. Bestel vóór 12:00 en we verzenden vaak dezelfde werkdag. Breed assortiment. Apparatuur en ingrediënten voor bier, wijn, cider en mede. Deskundige ondersteuning. Wij helpen je graag bij vragen over brouwen.
Goede beoordelingen. Bekijk wat onze klanten zeggen op Trustpilot.
